Matvælastofnun hefur fengið tilkynningu um að brúni hundamítillinn (Rhipicephalus sanguineus) hafi greinst á hundi sem var í skoðun á Dýraspítalanum í Víðidal vegna kláða og útbrota í andliti. Greining fór fram á Tilraunastöð Háskóla Íslands í meinafræði að Keldum.
![]() |
| Mynd af Brúna hundamítlinum. Myndin er fengin af vefsíðu Keldna og tekin af Guðnýju Rut Pálsdóttur, sníkjudýrafræðingi. |
Brúni hundamítillinn hefur ekki oft greinst hér á landi og er ekki landlægur á Íslandi. Í hvert sinn hefur tekist að uppræta hann. Matvælastofnun vinnur markvisst að því að koma í veg fyrir að þessi sníkjudýrategund nái fótfestu hér á landi.
Hvað geta hundaeigendur gert?
Matvælastofnun hvetur alla hundaeigendur til að:
- Skoða húð og feld hunda sinna reglulega
- Vera vakandi fyrir kláða, roða eða sárum í húð
- Hafa tafarlaust samband við dýralækni ef grunur vaknar um mítla
Snemmgreining skiptir miklu máli til að koma í veg fyrir útbreiðslu.
Hvernig berst mítillinn til landsins?
Brúni hundamítillinn getur borist hingað með fólki og farangri frá löndum þar sem hann er algengur, sérstaklega ef viðkomandi hefur verið í snertingu við dýr eða dýraumhverfi.
Til að draga úr áhættu er mikilvægt að:
- Þvo allan fatnað sem hefur verið í snertingu við dýr
- Hreinsa og þvo skó vel
- Fjarlægja óhreinindi úr farangri
- Sótthreinsa heimilið eftir þörfum
Um brúna hundamítillinn
- Mítillinn nærist á blóði hunda en getur einnig lagst á önnur spendýr sem og fólk
- Er eini mítillinn sem getur lifað allan lífsferilinn innanhúss, því getur hann fundist allan ársins hring
- Aðeins um 5% mítla eru á dýrinu sjálfu – allt að 95% geta verið í umhverfinu
- Getur lifað í upphituðu húsnæði í marga mánuði án fæðu
Smitsjúkdómar
Erlendis þekkist að brúni hundamítillinn geti borið smitefni sem valda alvarlegum sjúkdómum í hundum, svo sem Ehrlichia canis og Babesia canis. Þessi smitefni hafa ekki greinst á Íslandi.
Einnig getur mítillinn borið bakteríuna Rickettsia conorii, sem veldur svokölluðum Miðjarðarhafssótt í fólki. Sá sjúkdómur hefur ekki greinst hér á landi.
Viðbrögð við greiningu
Ef brúni hundamítill greinist:
- Verður viðkomandi dýr sett í einangrun þar til lyfjameðferð er hafin og virk
- Heimili þarf að ryksuga daglega, sérstaklega sprungur, lista og þröskulda
- Þvo þarf bæli, teppi og fatnað
- Frysting eða gufuhreinsun getur komið til greina ef ekki er hægt að þvo
- Við mikla útbreiðslu gæti þurft að leita til meindýraeyðis
Til dýralækna
Matvælastofnun hvetur alla dýralækna til að vera sérstaklega á varðbergi.
- Allir mítlar sem finnast skulu sendir til greiningar á Keldum
- Greining er gjaldfrjáls
- Staðfest tilfelli skal tilkynna tafarlaust til Matvælastofnunar: mast@mast.is
Ítarefni:
- Grein frá Keldum https://keldur.is/is/bruni-hundamitillinn-fannst-innlendum-hundi
- Brúni hundamítillinn fannst á hundi – frétt Matvælastofnunar í des 2024
- Nýtt tilfelli af brúna hundamítlinum – frétt Matvælastofnunar frá 15.06.2017
- Viðtal við dýralækni gæludýra og dýravelferðar hjá Matvælastofnun á Bylgjunni
- Brúni hundamítillinn greinist á ný – frétt Matvælastofnunar frá 20.01.17
- Blóðsjúgandi hundamítlar berast til Íslands
- Tick species (Ixodida) identified in Iceland




